اثر شوری و اسید‌سالیسیلیک بر فعالیت آنزیم فنیل‌آلانین آمونیالیاز و ترکیبات فنیل‌پروپانوئیدی کنگر‌فرنگی در شرایط درون‌شیشه‌ای

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد گیاهان دارویی/دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 عضو هیئت علمی گروه علوم باغبانی/ دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 عضو هیئت علمی گروه صنایع غذایی/ دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

چکیده

با توجه به اهمیت متابولیت‌های ثانویه موجود در گیاهان دارویی، دستیابی به شرایطی که بتواند بیشترین اثر‌گذاری را در تولید اقتصادی این ترکیبات داشته باشد دارای اهمیت فراوان است. فنیل‌آلانین آمونیالیاز (PAL) به‌عنوان آنزیم کلیدی نقش اساسی در تشکیل ترکیبات فنیل‌پروپانوئیدی دارد. به‌منظور بررسی اثر شوری و اسید‌سالیسیلیک (به‌عنوان الیسیتور) بر فعالیت آنزیم PAL و ترکیبات فنیل‌پروپانوئیدی کالوس کنگر‌فرنگی، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل بر پایه کاملاً تصادفی با 5 غلظت شوری و 4 غلظت اسید‌سالیسیلیک در 4 تکرار انجام شد. در این آزمایش، فعالیت آنزیم PAL با روش ساندرز و مکلر اندازه‌گیری شد. همچنین، فنل کل و فلاونوئید به‌ترتیب با روش‌های روش فولین– سیوکالتیو و آلومینیوم‌کلراید اندازه-گیری شدند. بر اساس نتایج بدست‌آمده، شوری، اسید‌سالیسیلیک و اثر متقابل این دو الیسیتور اثر معنی‌داری بر فعالیت آنزیم PAL، ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی داشتند. با افزایش غلظت شوری بر میزان فعالیت آنزیم PAL، ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی افزوده شد. در غلظت 200 میلی‌مولار شوری بیشترین میزان این ترکیبات مشاهده شد. کالوس‌های تیمار شده با 100 میکرو‌مولار اسید‌سالیسیلیک نیز بیشترین میزان ترکیبات مذکور را نسبت به شاهد داشتند. در کالوس‌های کشت‌ شده در محیط حاوی200 میلی‌مولار شوری و 300 میکرو‌مولار اسید‌سالیسیلیک و 200 میلی‌مولار شوری و 100 میکرو‌مولار اسید‌سالیسیلیک بیشترین میزان فعالیت آنزیم PALو تجمع ترکیبات فنیل‌پروپانوئیدی مشاهده شد. با توجه به همبستگی مثبت آنزیم فنیل‌آلانین آمونیالیاز (PAL) و ترکیبات فنیل‌پروپانوئیدی و نقش کلیدی این آنزیم در بیوسنتز این ترکیبات و نیز اثر‌گذاری مثبت الیسیتور‌های مورد بررسی می‌توان با بهینه‌سازی نسبت شوری و اسید‌سالیسیلیک، تولید ترکیبات فنیل-پروپانوئیدی کنگر‌فرنگی در شرایط درون‌شیشه‌ای را بهبود بخشید.

کلیدواژه‌ها